Komitmen Bank Negara Malaysia Memartabatkan Bahasa Kebangsaan dalam Sektor Kewangan

Bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan bukan hanya sekadar lambang identiti negara Malaysia yang kita cintai ini, tetapi merupakan wahana pemikiran, budaya dan warisan tanah air yang perlu dipelihara. Dalam era globalisasi dan pemodenan yang pesat, cabaran untuk mempertahankan kedudukan bahasa kebangsaan semakin mencabar, terutamanya dalam sektor-sektor kritikal seperti perkhidmatan kewangan. Bank Negara Malaysia (BNM) sebagai pengawal selia sektor kewangan negara telah menunjukkan komitmen yang kukuh dalam memartabatkan bahasa Melayu, khususnya bagi memastikan rakyat Malaysia mendapat perkhidmatan kewangan yang terbaik tanpa halangan bahasa.

Peranan BNM sebagai Juara Bahasa Kebangsaan

Bank Negara Malaysia memainkan peranan penting dalam memastikan bahasa Melayu kekal relevan dan digunakan secara meluas dalam sektor kewangan. Komitmen ini bukan sahaja bertujuan untuk memartabatkan bahasa kebangsaan, tetapi juga untuk memastikan setiap rakyat Malaysia dapat mencapai perkhidmatan kewangan dengan mudah dan berkesan. Gabenor Bank Negara Malaysia, Dato’ Seri Shaikh Abdul Rasheed Ghaffour, dalam ucapannya sempena Peringkat Akhir Pertandingan Pidato Piala Gabenor Bank Negara Malaysia 2025 yang berlangsung di Sasana Kijang pada 26 November 2025, menegaskan kepentingan berpaut pada bahasa pertiwi yang setia menjadi wahana pemikiran rakyat Malaysia.

Menurut beliau, kecemerlangan sesebuah negara tidak hanya bergantung pada faktor ekonomi semata-mata. Kemajuan sebuah negara turut ditakrifkan sebagai negara yang berpegang teguh kepada identitinya, iaitu bahasa dan budayanya, tanpa terhakis sedikit pun atau hanyut dek arus pemodenan. Falsafah ini menjadi asas kepada pelbagai inisiatif bahasa yang dilaksanakan oleh BNM sepanjang tahun-tahun belakangan ini.

Garis Panduan Ketelusan dan Penzahiran Produk

Salah satu langkah awal yang diambil oleh BNM dalam memartabatkan bahasa kebangsaan adalah melalui Garis Panduan Ketelusan dan Penzahiran Produk. Garis panduan ini menitikberatkan kepentingan bahasa kebangsaan dalam perkhidmatan kewangan dengan menghendaki institusi kewangan mengutamakan penggunaan bahasa Melayu dalam penzahiran maklumat produk kepada pengguna kewangan.

Yang lebih penting lagi, garis panduan ini menekankan penggunaan laras bahasa yang mudah difahami oleh rakyat umum. Langkah ini amat kritikal kerana produk dan perkhidmatan kewangan sering kali melibatkan istilah teknikal yang rumit. Dengan menggunakan laras bahasa Melayu yang mudah dan jelas, rakyat Malaysia dapat meneliti kesesuaian produk kewangan dan membuat pilihan kewangan yang bijak bagi diri dan keluarga mereka.

Keperluan garis panduan ini bukan sahaja memudahkan capaian kepada perkhidmatan kewangan, tetapi turut memberikan peluang kepada setiap rakyat Malaysia untuk berinteraksi dengan institusi kewangan dengan lebih dekat dan berkesan. Inisiatif ini memastikan tiada rakyat yang terpinggir daripada menggunakan sebarang perkhidmatan kewangan disebabkan oleh halangan bahasa, sekali gus memperkukuh sektor kewangan di negara ini.

Sistem Penarafan Bintang: Audit Bahasa Berkala

Bagi memastikan institusi kewangan mematuhi dan melaksanakan penggunaan bahasa Melayu yang berkualiti, BNM telah memperkenalkan Sistem Penarafan Bintang pada tahun 2016. Program ini merupakan sebuah mekanisme audit bahasa yang dijalankan secara berkala ke atas institusi kewangan di bawah pengawalseliaan BNM.

Sepanjang tempoh pelaksanaannya, Sistem Penarafan Bintang telah mencatatkan kemajuan pencapaian yang menggalakkan. Pencapaian ini mencerminkan komitmen setiap institusi kewangan dalam memastikan penggunaan dan mutu bahasa Melayu mencapai tahap yang baik dalam operasi mereka. Audit ini bukan sekadar hanya terhad kepada aktiviti pematuhan, tetapi merupakan platform untuk institusi kewangan menambah baik mutu bahasa dan memperluas penggunaan bahasa kebangsaan dalam urusan seharian mereka.

Gabenor BNM turut menyatakan harapan agar semua institusi kewangan akan terus menambah baik mutu bahasa dan memperluas penggunaan bahasa kebangsaan, bukan sahaja dalam komunikasi dengan pelanggan, tetapi dalam semua aspek operasi institusi masing-masing. Usaha berterusan ini penting bagi memastikan bahasa Melayu kekal relevan dan dinamik dalam menghadapi cabaran dunia kewangan yang semakin kompleks.

Pertandingan Pidato Piala Gabenor: Melahirkan Juara Bahasa

Inisiatif yang paling ketara dan mendapat sambutan menggalakkan daripada sektor kewangan ialah Pertandingan Pidato Piala Gabenor. Pertandingan ini pertama kali dianjurkan pada tahun 2009 dengan objektif untuk menggilap kemahiran penggunaan bahasa Melayu serta meningkatkan keyakinan warga sektor kewangan dalam pengucapan awam.

Sepanjang 13 kali siri penganjurannya, pertandingan ini telah berjaya menarik minat dan penyertaan lebih daripada 800 orang warga sektor kewangan secara keseluruhan. Pertandingan ini telah menjadi platform penting untuk mengenal pasti dan membangunkan bakat terpendam dalam kalangan pekerja sektor kewangan yang mahir bertutur dalam bahasa Melayu.

Yang lebih membanggakan, beberapa buah institusi kewangan telah mengambil inisiatif sendiri untuk mengolah dan menganjurkan versi pertandingan pidato dan inisiatif kebahasaan mereka sendiri. Usaha proaktif ini menunjukkan bahawa institusi kewangan semakin sedar akan kepentingan bahasa Melayu yang bermutu tinggi dalam operasi mereka. Gabenor BNM memuji usaha ini sebagai tanda positif kebangkitan semangat terhadap bahasa kebangsaan dalam sektor kewangan.

Kerjasama Strategik dengan Dewan Bahasa dan Pustaka

Dalam melaksanakan pelbagai inisiatif bahasa, BNM tidak bergerak sendirian. Kerjasama erat dengan Dewan Bahasa dan Pustaka (DBP) serta rakan-rakan strategik lain telah membolehkan program bahasa yang lebih menyeluruh dan berkesan dapat dilaksanakan. Kerjasama ini melibatkan institusi di bawah pengawalseliaan BNM dan juga dalam organisasi BNM sendiri.

Pendekatan secara kerjasama ini penting untuk memastikan piawaian dan kualiti bahasa Melayu yang digunakan dalam sektor kewangan adalah konsisten dan memenuhi piawaian yang ditetapkan. DBP sebagai institusi yang dipertanggungjawabkan untuk menjaga bahasa kebangsaan memainkan peranan penting dalam memberikan panduan dan sokongan teknikal kepada BNM dan institusi kewangan dalam usaha memartabatkan bahasa Melayu.

Cabaran dan Harapan Masa Hadapan

Meskipun pelbagai inisiatif telah dilaksanakan, cabaran untuk memartabatkan bahasa kebangsaan dalam sektor kewangan masih wujud. Gabenor BNM menyeru rakan-rakan sektor kewangan yang lain untuk turut menggandakan usaha bagi menganjurkan pelbagai aktiviti bahasa pada masa akan datang. Beliau percaya penganjuran inisiatif bahasa akan dapat menggalakkan penggunaan bahasa Melayu yang lebih bermutu, terutamanya apabila berinteraksi dengan pelanggan atau dalam apa-apa jua komunikasi berkaitan urusan seharian dalam sektor kewangan.

Yang lebih menarik, Gabenor BNM turut menyatakan keyakinan bahawa Pertandingan Pidato Piala Gabenor dapat diperhebatkan lagi pada masa hadapan dengan pelibatan dan kepimpinan pihak industri secara langsung dalam penganjurannya. Hal ini bermakna sektor swasta dijemput untuk memainkan peranan yang lebih aktif dalam memartabatkan bahasa kebangsaan, sekali gus mewujudkan ekosistem bahasa Melayu yang lebih kukuh dalam sektor kewangan.

Bahasa sebagai Agen Celik Kewangan

Tumpuan khusus turut diberikan kepada usaha memperkukuhkan celik kewangan yang menggariskan bahawa penggunaan bahasa kebangsaan merupakan elemen yang penting dalam mencapai matlamat ini. Kadar celik kewangan yang berkesan hanya dapat dicapai apabila maklumat disampaikan dalam bahasa yang difahami dengan baik oleh rakyat. Penggunaan bahasa Melayu yang mudah dan tepat dalam pendidikan kewangan membolehkan lebih banyak rakyat Malaysia memahami konsep kewangan yang penting untuk kehidupan mereka.

Inisiatif ini sejajar dengan matlamat BNM untuk memastikan rakyat Malaysia mendapat perkhidmatan kewangan yang terbaik serta terangkum, tanpa menghadapi sebarang halangan bahasa. Pendekatan inklusif ini penting dalam memastikan tidak ada mana-mana kumpulan masyarakat yang tertinggal dalam mengguna pakai dan memahami produk serta perkhidmatan kewangan yang semakin rumit pada masa ini.

Kesimpulan

Seperti kata-kata Sasterawan Negara Usman Awang yang sering dijadikan pedoman oleh kita semua, “Bahasa itu jiwa bangsa, jika hilang bahasa, hilanglah bangsa.” Oleh itu, usaha memartabatkan bahasa kebangsaan merupakan tanggungjawab bersama demi memelihara identiti tanah air yang tercinta.

Komitmen Bank Negara Malaysia dalam memartabatkan bahasa Melayu dalam sektor kewangan merupakan suri teladan yang patut dicontohi oleh organisasi lain. Melalui pelbagai inisiatif seperti Garis Panduan Ketelusan dan Penzahiran Produk, Sistem Penarafan Bintang, Pertandingan Pidato Piala Gabenor, dan kerjasama strategik dengan DBP, BNM telah membuktikan bahawa bahasa kebangsaan dapat diperkasakan dalam sektor yang paling moden dan rumit sekalipun.

Usaha ini bukan sahaja memelihara warisan bahasa, tetapi turut memastikan perkhidmatan kewangan yang lebih inklusif dan mudah dicapai oleh semua rakyat Malaysia. Melalui kerjasama yang berterusan daripada pengawal selia, institusi kewangan, dan pihak-pihak berkepentingan lain, masa hadapan bahasa Melayu dalam sektor kewangan Malaysia penuh dengan potensi. Hanya dengan komitmen bersama, bahasa Melayu akan terus kekal sebagai jiwa bangsa Malaysia yang maju dan berdaya saing di persada dunia.